Nói đến mô hình trang trại vườn rừng của ông Lò Văn Giảng, bản Tạo Sen, xã Lay Nưa, thị xã Mường Lay người dân nơi Thị xã ngã ba sông này ai cũng biết đến. Họ thầm thán phục và mơ ước có được một trang trại như thế
Một ngày hạ tuần tháng giêng, nắng xuân xua đi những ngọn rét cuối cùng trên các đỉnh núi vùng ngã ba sông. Nơi hợp lưu của hai con sông từ ngàn xưa, nay đã biến thành lòng hồ mênh mông sóng nước. Cùng với hai cán bộ của Hạt Kiểm lâm thị xã, chúng tôi đến bản Tạo Sen thuộc xã Lay Nưa, thị xã Mường Lay, từ quốc lộ 12 ngược dốc lên lưng chừng đồi là trang trại vườn rừng của ông Lò Văn Giảng. Lối đi vào nhà ông Giảng qua dưới tán các loại cây ăn quả, mọi người thấy mát rượi, khác với cái oi bức ngột ngạt và ồn ào ở trung tâm Thị xã. Tiếp chúng tôi trong ngôi nhà sàn bề thế, xung quanh là vườn rừng xanh tốt, phía trước là những ao cá, ông Giảng thong thả kể lại chuyện quyết tâm làm trang trại vườn rừng kết hợp với chăn nuôi của mình. Nay đã gần bảy mươi tuổi, nhưng ông Giảng vẫn nhanh nhẹn, hoạt bát và sức vóc như trung niên. Sinh ra và lớn lên ở đất Mường Lay, ông hiểu và thấm thía nỗi nghèo khó của gia đình mình qua nhiều thế hệ. Ông luôn trăn trở làm sao để có thêm thu nhập, giảm bớt khó khăn cho gia đình, sau nhiều năm suy nghĩ làm gì để có nguồn thu, ông quyết định làm trang trại vườn rừng.
 |
| Ông Lò Văn Giảng, bản Tạo Sen, xã Lay Nưa, thị xã Mường Lay dẫn khách tham quan hệ thống ao nuôi cá của gia đình. |
Từ ý tưởng đó ông bàn bạc với gia đình mạnh dạn vay vốn ngân hàng 70 triệu đồng, cộng thêm ít tiền của bao năm vợ chồng ông dành dụm được để làm trang trại trên triền đồi đầy cỏ dại, lau lách. Năm 2000 có được vốn ban đầu ông bắt tay vào đầu tư đào 1.000m2 ao thả cá, trồng cây ăn quả, trồng tre lấy măng, nuôi ong lấy mật, nuôi gà thả vườn. Ông Giảng cho biết, để bảo đảm cho cây trồng, vật nuôi ông thường tìm đến nhờ cán bộ kiểm lâm, cán bộ khuyến nông và cán bộ thú y Thị xã hướng dẫn cách trồng cây, cách chăn nuôi và tư vấn phòng trừ dịch bệnh để hạn chế thiệt hại ở mức thấp nhất. Chỉ sau hai năm cần cù chịu khó lao động vất vả vừa làm, vừa rút kinh nghiệm với phương châm lấy ngắn nuôi dài, gia đình ông đã trả hết nợ. Không dừng lại ở đó, ông Giảng mạnh dạn tiếp tục vay vốn Ngân hàng để đào thêm hơn 2.000m2 ao, đầu tư 130 triệu đồng để lắp đặt đường ống phi 100 dẫn nước từ đỉnh núi về nuôi cá; đồng thời bỏ ra 20 triệu mua dây thép gai rào bảo vệ khu vực nuôi gia cầm, nuôi ong và thả cá. Ngoài ra gia đình ông còn khai hoang, mua thêm đất mở rộng vườn đồi trồng rừng, hiện ông đã có gần 20 ha rừng cây trồng xen cây lấy gỗ như: giổi, tếch, keo, xoan, sưa và trồng 100 gốc tre; 1ha cây ăn quả gồm: dừa, chuối, nhãn, vải…vv. Ngoài nuôi cá thịt, ông Giảng bán ra thị trường 80 vạn con cá giống mỗi năm. Năm 2009 ông đã đăng ký với Trạm khuyến nông thị xã Mường lay để trồng 25 ha cây mây nếp, vừa tạo thêm thu nhập sau vày, vừa làm hàng rào để bảo vệ lâu dài toàn bộ diện tích vườn rừng trang trại của gia đình. Hiện nay, trang trại của ông Giảng đang phát triển rất tốt với 3.300m2 ao cá, cho thu 1,2 tấn cá và 0,5 tấn tôm càng xanh mỗi năm; 5 tạ lợn và 4 tạ gà vịt thịt. Năm 2009 chỉ tính riêng bán tre cho các công trình vùng tái định cư, gia đình ông Giảng đã thu về 150 triệu đồng. 3 năm gần đây, ông Giảng còn trồng xen đậu, đỗ, lạc dưới tán rừng, cho thu hoạch 3 tấn đậu tương và 5 tấn lạc mỗi năm. Ông cho biết thêm, trang trại của ông hàng năm trừ chi phí cho lãi trên 200 triều đồng. Trang trại vườn rừng của ông Lò Văn Giảng không những đem lại lợi ích kinh tế lớn từ chăn nuôi, từ cây ăn quả, tre nứa, cây lấy gỗ mà còn góp phần phủ xanh đất trống đồi núi trọc, cải thiện môi sinh về lâu dài và cho tương lai. Vấn đề này ông Giảng nhận thức thật đúng đắn, thiết thực và quan trọng hơn là ông đã biến nhận thức đó thành việc làm cụ thể.
Để duy trì phát triển sản xuất, chăn nuôi và trồng trọt ở trang trại, ngoài vài nhân lực trong gia đình thì ông Giảng phải thường xuyên thuê từ 10 đến 15 người làm, những lúc thu hoạch cá, trồng rừng và thu hoạch tre, gỗ thì ông phải thuê đến 40 người trong thời gian gần 1 tháng. Đến nay gia đình ông đã hết khó khăn, cuộc sống ổn định bền vững nhờ vào trang trại vườn rừng, đã trả hết nợ ngân hàng, gia đình không những dựng được nhà sàn khang trang, mua nhiều thiết bị sinh hoạt đắt tiền, mà còn có tiền gửi tiết kiệm.
Thời gian tới ông Giảng dự tính sẽ tiếp tục đầu tư trồng 2 ha cây cao su; nuôi nhím và nuôi cá lồng trên lòng hồ Thủy điện Sơn La tại Thị xã. Bên cạnh việc làm giàu cho gia đình, ông Giảng còn thường xuyên hướng dẫn, tạo điều kiện cho 10 hộ gia đình nông dân trong bản có việc làm với mức thu nhập 80 đến 100 ngàn đồng/1 ngày công. Hai năm nay, trang trại của ông còn là điểm thăm quan học hỏi, để phổ biến nhân rộng của nhiều hộ nông dân vùng ngã ba sông thị xã Mường Lay.
Theo dienbientv.vn